Vì sao cha mẹ cần là người quan sát đầu tiên của con?
Trẻ nhỏ chưa biết nói rõ mình đau ở đâu, nên cha mẹ là người nhìn thấy những thay đổi đầu tiên. Một tiếng thở khác thường, một đêm con khó ngủ hay một lần đưa tay kéo tai đều có thể là lời nhắn của cơ thể. Bạn chỉ cần để ý và ghi nhớ, không cần phải giỏi y khoa.
Trẻ từ 1,5 đến 5 tuổi rất dễ mắc các bệnh đường hô hấp. Vì vậy, đây là nhóm tuổi cha mẹ cần theo dõi sát nhất. Trẻ mới đi nhà trẻ cũng hay ốm vặt vì tiếp xúc với nhiều nguồn lây cùng lúc, còn mùa hè là lúc vi khuẩn, virus dễ phát tán nên cần chú ý hơn tới vệ sinh và môi trường sống của con.
Những dấu hiệu bạn nên để mắt tới gồm ngạt mũi, khò khè, sốt, ho kéo dài, quấy khóc nhiều và hay kéo tai. Mỗi dấu hiệu riêng lẻ chưa chắc nghiêm trọng, nhưng khi xuất hiện cùng nhau hoặc kéo dài thì cần được xem xét kỹ hơn.
Cách chăm sóc tai mũi họng cho trẻ tại nhà từng bước
Rất đơn giản thôi, bạn chỉ cần làm đều đặn và nhẹ nhàng. Navax đồng hành cùng bạn bằng những kiến thức chăm sóc phổ thông, không thay thế bác sĩ, nên khi có điều gì băn khoăn, hãy hỏi ý kiến chuyên môn nhé.
Bước 1: giữ mũi thông thoáng bằng nước muối sinh lý
Ngạt mũi là tình trạng gặp nhiều nhất, và nước muối sinh lý là cách vệ sinh mũi nhẹ nhàng, quen thuộc ở nhiều gia đình. Bạn nhỏ hoặc xịt nhẹ vào từng bên mũi, đợi một lát cho dịch mũi mềm ra rồi mới làm sạch. Với trẻ nhỏ, hãy thao tác thật khẽ, tránh thọc sâu hay dùng lực mạnh vì niêm mạc mũi của con rất mỏng. Nên vệ sinh mũi trước giờ bú hoặc trước khi ngủ để con dễ chịu hơn.
Bước 2: theo dõi sốt và ho, giữ con đủ nước
Khi con sốt, hãy đo nhiệt độ đúng cách, mặc quần áo thoáng mát và cho con uống nước hoặc bú đủ. Với ho, bạn quan sát xem ho khan hay có đờm, ho nhiều về đêm hay ban ngày, và ho kéo dài bao lâu. Ghi lại những thông tin này vào điện thoại, vì khi đi khám, bác sĩ sẽ rất cần chúng. Đừng tự ý dùng thuốc khi chưa có hướng dẫn của bác sĩ hoặc dược sĩ.
Bước 3: chú ý tai khi con quấy khóc, kéo tai
Viêm tai giữa thường đến sau một đợt ngạt mũi hoặc cảm lạnh. Nếu con quấy khóc nhiều hơn bình thường, khó ngủ, bỏ bú hoặc cứ đưa tay kéo tai, bạn hãy ghi nhận và theo dõi sát. Không tự ngoáy tai hay nhỏ thứ gì vào tai con khi chưa có chỉ định. Trường hợp này nên để bác sĩ nhìn vào tai con thì mới yên tâm được.
Bước 4: giữ môi trường sống sạch sẽ, nhất là vào mùa hè
Mùa hè vi khuẩn, virus dễ phát tán, nên bạn hãy giữ nhà cửa thoáng, lau dọn thường xuyên và rửa tay cho con trước khi ăn, sau khi đi học về. Tránh để con ở nơi quá lạnh, ngồi thẳng trước luồng gió điều hòa hoặc ở chỗ nhiều khói bụi. Với trẻ mới đi nhà trẻ, việc rửa tay và giữ ấm vùng cổ, ngực sẽ giúp con bớt ốm vặt hơn.
Khi nào chăm sóc tại nhà là đủ, khi nào cần đưa con đi khám?
Đây là câu hỏi cha mẹ băn khoăn nhất, và câu trả lời nằm ở việc quan sát cách con thay đổi. Nếu con chỉ hơi ngạt mũi, vẫn chơi, ăn ngủ gần như bình thường, bạn có thể tiếp tục chăm sóc tại nhà và theo dõi. Nhưng có những dấu hiệu cho thấy bạn không nên chỉ ngồi chờ.
Hãy đưa con đến cơ sở tai mũi họng hoặc hô hấp nhi khoa khi con khò khè tái diễn hoặc kéo dài, thay vì tự theo dõi tại nhà. Ngoài ra, bạn cũng nên đưa con đi khám sớm khi con sốt cao hoặc sốt kéo dài, ho mãi không giảm, thở nhanh, thở khó, bỏ ăn bỏ bú, li bì, hoặc quấy khóc kéo tai không dứt. Với trẻ nhỏ, bạn càng không nên chần chừ, vì sức đề kháng của con còn yếu và tình trạng có thể thay đổi nhanh. Tin vào cảm nhận của chính mình, vì không ai hiểu con bằng bạn.
Những điều cần tránh khi chăm sóc tai mũi họng cho trẻ
Muốn con mau khỏi, nhiều cha mẹ vô tình làm những việc khiến tình hình xấu đi. Bạn hãy lưu ý vài điểm sau cho yên tâm.
- Tự ý dùng thuốc cho con: Không tự mua kháng sinh hay thuốc ho theo lời mách bảo, vì mỗi trẻ cần một cách xử trí khác nhau và phải có hướng dẫn của bác sĩ.
- Ngoáy tai, hút mũi quá mạnh: Dùng lực mạnh hoặc đưa vật cứng vào tai, mũi có thể làm tổn thương niêm mạc, khiến con đau và dễ bị viêm hơn.
- Theo dõi khò khè quá lâu tại nhà: Khò khè tái diễn hoặc kéo dài cần được thăm khám, không nên chờ đợi trong khi con vẫn khó chịu.
- Để con tiếp xúc khói thuốc, bụi bẩn: Khói và bụi làm niêm mạc mũi họng của con dễ bị kích ứng và ốm kéo dài hơn.
Kết luận
Chăm sóc tai mũi họng cho trẻ bắt đầu từ việc cha mẹ quan sát kỹ các dấu hiệu như ngạt mũi, khò khè, sốt, ho, quấy khóc và kéo tai. Phần lớn tình trạng nhẹ có thể chăm sóc tại nhà bằng nước muối sinh lý, đủ nước và môi trường sạch, nhưng khò khè tái diễn hoặc kéo dài cần được bác sĩ thăm khám.
Bạn đã làm rất tốt khi chịu khó tìm hiểu để chăm con. Hãy cứ bình tĩnh theo dõi, tin vào cảm nhận của mình và đừng ngại đưa con đến gặp bác sĩ khi cần. Bạn sẽ làm được, và Navax luôn sẵn sàng đồng hành cùng bạn bằng những kiến thức chăm sóc đúng cách.